
Bí thư Tỉnh uỷ Phạm Đại Dương chủ trì Hội nghị BCĐ tỉnh về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số
Nguồn: Cổng Thông tin điện tử Đảng bộ tỉnh Phú Thọ
Đối với Việt Nam, từ khi ra đời đến nay, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thấy rõ vai trò quan trọng và thường xuyên quan tâm xây dựng tiềm lực phát triển khoa học, công nghệ để phát triển đất nước. Phát biểu tại sự kiện quan trọng trong lịch sử khoa học và công nghệ nước nhà - Đại hội lần thứ Nhất Hội Phổ biến khoa học và kỹ thuật Việt Nam năm 1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phổ biến khoa học, kỹ thuật, coi đây là động lực để xây dựng và phát triển đất nước. Người cho rằng “khoa học phải gắn với sản xuất, phục vụ nhân dân”. Thực hiện lời di huấn của Người, Đảng và Nhà nước luôn coi khoa học, công nghệ là yếu tố quyết định, nền tảng cho sự phát triển cường thịnh của đất nước. Ngay từ Đại hội IV (tháng 12/1976), Đảng ta đã xác định khoa học, kỹ thuật là một trong ba cuộc cách mạng và đến nay là quốc sách hàng đầu, là động lực then chốt để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh quốc gia. Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII khẳng định: “Phát triển mạnh mẽ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo nhằm tạo bứt phá nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế”. Định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2026 - 2030 được Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV thông qua: “…Lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính…”, “thúc đẩy đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”. Có thể nhận thấy nhiều văn kiện, nghị quyết của Đảng được ban hành đã đem lại kết quả tích cực, đặc biệt là Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đã tạo nền tảng vững chắc để phát triển mạnh mẽ đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Với Phú Thọ, hoà chung vào dòng chảy đó, địa phương đã cụ thể hoá khát vọng vươn mình bằng những quyết sách mang tính đột phá. Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 xác định quan điểm phát triển xuyên suốt “lấy phát triển để ổn đinh, ổn định để thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững” với quyết tâm “tiên phong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”. Theo đó, tỉnh đã triển khai thực hiện nghiêm các chủ trương, định hướng của Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, nhất là Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị phù hợp với thực tiễn địa phương. Lấy “phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số là đột phá hàng đầu, động lực chính để phát triển kinh tế, xã hội”. Đặt ra mục tiêu cụ thể và các chỉ tiêu chủ yếu về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đến năm 2030: Đóng góp của nhân tố TFP từ 55 - 60%; đóng góp của kinh tế số trong GRDP chiếm 30%; trên 40% doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo; trên 80% người dân, doanh nghiệp sử dụng dịch vụ công trực tuyến; tỷ lệ cán bộ, công chức cấp tỉnh làm chủ kỹ năng số, ứng dụng trong quản lý, điều hành, tỷ lệ dịch vụ công trực tuyến toàn trình trên tổng số thủ tục hành chính có đủ điều kiện và tỷ lệ phủ sóng 5G đạt 100%. Để hiện thực hoá được các mục tiêu đặt ra, tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện 5 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm như: Xây dựng được thương hiệu của tỉnh là địa phương tiên phong về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; tăng cường tiềm lực khoa học, công nghệ và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của tỉnh, phát triển đô thị thông minh, khu công nghiệp công nghệ cao, trung tâm đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số ở nông thôn; phát triển hạ tầng số, dữ liệu số, ứng dụng số, dịch vụ số để tạo chuyển biến toàn diện, mạnh mẽ, thực chất, nâng cao chất lượng lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và giảm thời gian giải quyết công việc của cán bộ, đảng viên; đào tạo, bồi dưỡng, thu hút, trọng dụng nhân lực chất lượng cao và huy động nguồn lực cho phát triển khoa học, công nghệ.
Với quyết tâm chính trị mạnh mẽ, Phú Thọ đã thành lập ban chỉ đạo phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; kịp thời hoàn thiện thể chế về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với việc ban hành 77 quyết định, nghị quyết chuyên đề, kế hoạch, chương trình hành động của Tỉnh uỷ, HĐND, UBND tỉnh, tạo hành lang, cơ sở pháp lý để lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện trên phạm vi toàn tỉnh một cách đồng bộ, thống nhất và hiệu quả. Tiến hành rà soát, hệ thống hoá văn bản quy phạm pháp luật về hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo. Chỉ đạo các sở, ban, ngành, các xã, phường trên địa bàn tỉnh hiện thực hoá quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được đề cập trong các văn bản của Trung ương, của tỉnh thành nghị quyết chuyên đề, chương trình hành động, kế hoạch thực hiện phù hợp với thực tiễn địa phương, đơn vị; quyết liệt thực hiện phương châm chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm: “Hành động đột phá, lan toả kết quả”.
Trong định hướng phát triển kinh tế xanh giai đoạn 2025 - 2030, tỉnh đề cập đến 4 trụ cột, trong đó chuyển đổi số được xác định là trụ cột chính. Để thúc đẩy kinh tế số phát triển, tỉnh đã chú trọng nâng cao chất lượng hoạt động chính quyền số, triển khai đồng bộ hệ thống quản lý văn bản và điều hành, hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính; chỉ đạo thực hiện có hiệu quả đề án cải cách hành chính, trọng tâm là cải cách thủ tục hành chính; kế hoạch kiểm soát thủ tục hành chính, nhằm cắt giảm, đơn giản hoá quy trình, chi phí tuân thủ quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh, giảm phiền hà, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp; thực hiện tốt quả cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết thủ tục hành chính; đẩy mạnh số hoá hồ sơ, kết quả giải quyết trực tuyến thủ tục hành chính. Ban hành chính sách ưu đãi, khuyến khích các doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, hộ kinh doanh đầu tư chuyển đổi số, nghiên cứu, ứng dụng khoa học, đổi mới công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất, kinh doanh, hiệu quả doanh nghiệp, tạo môi trường pháp lý thuận lợi, minh bạch, đủ hấp dẫn để huy động tối đa nguồn lực từ khu vực tư nhân, đặc biệt là các doanh nghiệp công nghệ tham gia đầu tư phát triển ứng dụng, dịch vụ số. Hỗ trợ nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm hàng hoá dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, góp phần đưa năng suất, chất lượng sản phẩm hàng hoá trở thành động lực phát triển quan trọng trong các ngành, lĩnh vực; qua đó, đã hỗ trợ 10 doanh nghiệp đầu tư đổi mới, hiện đại hoá công nghệ, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm; hỗ trợ xây dựng, bảo hộ sở hữu công nghiệp cho 13 sản phẩm chủ lực, đặc trưng, có lợi thế, sản phẩm OCOP. Tổ chức, kết nối doanh nghiệp của tỉnh tham gia trưng bày sản phẩm khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo tại các sự kiện khởi nghiệp đổi mới sáng tạo cấp quốc gia, cấp vùng. Đầu tư phát triển thương mại điện tử để nâng cao năng lực cạnh tranh cho các doanh nghiệp, hợp tác xã, đẩy mạnh tiêu thụ sản phẩm địa phương, đưa thương mại điện tử trở thành kênh phân phối quan trọng trong phát triển kinh tế số của tỉnh. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư kinh doanh theo hướng tạo thuận lợi nhất cho người dân, doanh nghiệp với quyết tâm thực hiện “luồng xanh” tổ chức triển khai, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp trong quá trình thực hiện các dự án, nhất là các dự án trọng điểm, dự án của các nhà đầu tư chiến lược.
Về hạ tầng số, nền tảng số, cùng với việc ưu tiên đầu tư dự án khoa học, công nghệ (trung tâm tích hợp dữ liệu, điện toán đám mây; trung tâm ứng dụng và đổi mới sáng tạo; trung tâm giám sát, điều hành thông minh; phát triển hạ tầng 5G, IOT trong các khu, cụm công nghiệp nhằm chuyển dịch hạ tầng viễn thông sang hạ tầng số đồng bộ, hiện đại làm nền tảng để đẩy mạnh chuyển đổi số, tăng trưởng kinh tế số…), tỉnh đã quan tâm đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin trong các cơ quan hành chính nhà nước, bảo đảm 100% cán bộ, công chức cấp tỉnh và 90% cán bộ, công chức cấp xã được trang bị máy vi tính phục vụ nhiệm vụ công tác chuyên môn; 100% cơ quan, đơn vị có hệ thống mạng nội bộ kết nối internet cáp quang tốc độ cao, kết nối mạng truyền số dữ liệu chuyên dùng, khai thác, sử dụng hiệu quả các nền tảng số dùng chung của tỉnh và được trang bị hệ thống hội nghị trực tuyến đáp ứng yêu cầu công tác chỉ đạo, điều hành của các cấp chính quyền; đưa vào thí điểm ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính tại Trung tâm phục vụ hành chính công cấp tỉnh và 6 trung tâm phục vụ hành chính công cấp xã; hầu hết cán bộ, công chức, viên chức các cơ quan nhà nước bước đầu đã khai thác, sử dụng các ứng dụng AI thông dụng để hỗ trợ xử lý công việc chuyên môn…
Bên cạnh đó, tỉnh cũng đã chủ động đề xuất, thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm về khoa học, công nghệ; giao chỉ tiêu, nhiệm vụ chuyển đổi số hằng năm cho các cơ quan, đơn vị, UBND các xã, phường gắn với trách nhiệm cá nhân người đứng đầu. Quan tâm tổ chức các khoá đào tạo, bồi dưỡng, cập nhật kiến thức, kỹ năng số cho cán bộ, công chức trung tâm phục vụ hành chính công các cấp; bố trí cán bộ có chuyên môn phụ trách chuyển đổi số, an toàn thông tin mạng. Đồng thời, đẩy mạnh các phong trào thi đua: “Đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số”, “ Bình dân học vụ số” trong toàn tỉnh, với cách tiếp cận gần gũi, thiết thực, đang trở thành cầu nối quan trọng, đưa công nghệ đến gần với người dân hơn, giúp họ từng bước tiếp cận, hiểu và làm chủ các công cụ số, góp phần hình thành một xã hội số toàn diện, bao trùm và phát triển bền vững…
Sau 1 năm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, Phú Thọ đã đạt những kết quả bước đầu đáng ghi nhận: Nhận thức của các cấp, các ngành trong hệ thống chính trị và toàn xã hội về vai trò của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số đã có chuyển biến rõ nét. Các sở, ban, ngành, phường, xã trên địa bàn tỉnh đã triển khai nhiều chương trình, đề án, kế hoạch công tác, từng bước gắn nhiệm vụ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, nâng cao năng suất lao động, hiệu lực quản trị và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Thể chế, cơ chế, chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được quan tâm hoàn thiện. Nhiều nhiệm vụ về phát triển hạ tầng số, xây dựng chính quyền số, trung tâm điều hành thông minh, các nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu dùng chung cấp tỉnh, kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành của các cơ quan Trung ương, phát triển công nghệ chiến lược và đào tạo nguồn nhân lực được triển khai đồng bộ hơn. Mô hình hợp tác giữa chính quyền địa phương và doanh nghiệp trong chuyển đổi số bước đầu hình thành, tạo tiền đề cho việc gắn kết phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số với công tác quản lý, điều hành, sản xuất, kinh doanh và thị trường tiêu thụ.
Hiện thực hoá Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị thời gian qua đã đưa Phú Thọ nằm trong nhóm 3 địa phương hoàn thành sớm nhất các nhiệm vụ trên hệ thống giám sát thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW. 100% đơn vị cấp tỉnh và cấp xã đạt “Trạng thái Xanh” ngay từ khi vận hành chính quyền địa phương hai cấp. Năm 2025 và quý I năm 2026, Phú Thọ hoàn thành đúng hạn 100% các chỉ tiêu, nhiệm vụ chuyển đổi số được Trung ương giao và thuộc Top 1 cả nước. Kinh tế số chiếm 22,71% GRDP, xếp thứ 3/34 tỉnh, thành phố. Đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) xếp thứ 15/34 tỉnh, thành phố, tăng 2 bậc so với năm 2024.
Kết quả trên là minh chứng sống động cho đột phá đổi mới tư duy, quyết tâm chính trị mạnh mẽ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của địa phương. Đây là khởi nguyên rất quan trọng để Phú Thọ tiếp tục tăng tốc, quyết liệt trong lãnh đạo, chỉ đạo, tạo xung lực, khí thế mới trong toàn xã hội về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới, sáng tạo; góp phần hiện thực hoá khát vọng và chiến lược đưa Phú Thọ phát triển bứt phá với mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026 và trở thành tỉnh tiên phong trong đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số như Chủ tịch UBND tỉnh Trần Duy Đông đã khẳng định.
Hồng Liên